Znane powiedzenie głosi, że szpiegostwo to drugi najstarszy zawód świata, tym samym niezbyt pochlebnie odnosząc się do kwalifikacji moralnych szpiegów. Przez epoki i stulecia szpiegostwo było uważane za zajęcie nie przynoszące chwały, aczkolwiek konieczne.

Zagrożenia

Informacja, jak każdy towar ma swoją cenę. Jej wartość jest uzależniona od kwoty, którą jesteśmy gotowi za nią zapłacić, którą jesteśmy gotowi wydać, aby ją zdobyć.
Pewności, że tajemnice firmy są całkowicie chronione nie ma nigdy, jednak zawsze możemy to niebezpieczeństwo minimalizować. Zawsze są firmy i ludzie którzy chcą chronić swoje tajemnice - zawsze są firmy i ludzie którzy te tajemnice chcą zdobyć. Wszystko jest kwestią ceny.

Aby uniknąć zagrożeń należy przede wszystkim przeprowadzić ich analizę:

- jak pilnowane są informacje,
- jak łatwo konkurencja może do nich dotrzeć.

Bogate firmy budują system bezpiecznych połączeń, tajne kancelarie, tworzą pomieszczenia do bezpiecznych rozmów, wydzielają strefy szczególnie chronione i ustalają zasady dostępu do tych stref, przeprowadzają badania, czy nie został założony podsłuch itp.
Ochrona tajemnic firmy nie jest możliwa przy zastosowaniu nawet najnowocześniejszych urządzeń i systemów bezpieczeństwa, gdy zawiodą ludzie.
Ale także najlepiej zmotywowani i przeszkoleni pracownicy nie zagwarantują zachowania poufności, gdy firma oszczędza na przykład na najprostszych urządzeniach do niszczenia dokumentów i trafiają one na ogólnodostępny śmietnik.

Wiele firm „podkupuje” pracowników firm konkurencyjnych, posiadających poufną wiedzę czy związanych ze sobą personalnie klientów.
Działania takie są dla prowadzących wywiad gospodarczy jednak bardziej ryzykowne, aniżeli zdobywanie na pozór nieistotnych i drobnych informacji, które po złożeniu w całość mogą odsłonić ukrywane przez konkurencję tajemnice.
Pani Basia ujawniająca przez telefon informację, że szef spędza kilka dni urlopu w Londynie, myśli zapewne, że nie zdradza żadnej tajemnicy. Ale jeśli jej rozmówca dowiedział się, że prezesi kilku innych konkurencyjnych firm akurat również spędzają urlop w Londynie, może już z tego wysnuć odpowiednie dla siebie wnioski.

Podsłuch jest nielegalny, rozmowa z panią Basią o wakacjach jej szefa - nie.
Przed podsłuchem można się zabezpieczyć - przeprowadzać kontrole pomieszczeń, ograniczać dostęp gości z zewnątrz do tych biur.
Są oczywiście drogie i skomplikowane urządzenia pozwalające szpiegom podglądać, co mamy akurat otwarte w komputerze nawet z odległości kilkuset metrów.
Przed techniką można się jednak bronić przy pomocy techniki. Nawet spotykając się w miejscu publicznym, gdzie możemy być podsłuchiwani, wystarczy zabrać ze sobą niewielkie urządzenie blokujące w promieniu kilkunastu metrów pracę mikrofonów i telefonów komórkowych.

Jeżeli są przypadki świadczące o „przeciekach”, przeprowadza się zazwyczaj wewnętrzne postępowanie wyjaśniające. Jeśli nie ma winnego, warto skorzystać z usług firmy sprawdzającej, czy w biurze nie ma podsłuchu.
W przypadku gdyby został znaleziony mikrofon, zgodnie z prawem należy zawiadomić prokuraturę.
Na rynku istnieje bardzo duży asortyment różnego rodzaju sprzętu służącego do podsłuchiwania i nie tylko. Ceny takich urządzeń zaczynają się od 100 zł. ł Są to miniaturowe kamery i mikrofony zakamuflowane w przedmiotach lub urządzeniach codziennego użytku długopisach, kalkulatorach, obrazy, zegarkach i zegarach ściennych, listwach zasilających i wielu innych. W tej dziedzinie ograniczeniem jest tylko ludzka wyobraźnia. Mikrofony i mikrokamery mogą współpracować z nadajnikami ( podsłuch w czasie rzeczywistym) bądź z rejestratorami.Telefony komórkowe obecnie są najmniej bezpiecznym środkiem komunikacji. Podsłuch lub lokalizacja rozmówcy może odbywać się na różne sposoby np. klonowanie karty SIM, instalacja tradycyjnego podsłuchu w telefonie, instalacja oprogramowania szpiegowskiego typu spyfone. Instalacja takiego oprogramowania możliwa jest poprzez SMS lub Bluetooth baz świadomości użytkownika.

Literatura: E. Bieńkowska-Higgins: Agent James Bond w biznesmena przemieniony. Prawo i Gospodarka z 16 października 1998 r